8 Phong Cách Học Tập Mà Mọi Giáo Viên Cần Biết
Từ những học sinh đam mê màu sắc và nói nhiều cho đến những người trầm lặng ghi chép hay những người học qua thực hành, mỗi học sinh tiếp thu kiến thức theo cách riêng của mình. Đó chính là lúc 8 phong cách học tập phát huy tác dụng. Dù không phải là một lý thuyết khoa học cứng nhắc, nhưng chúng được công nhận rộng rãi như một khuôn mẫu hữu ích để hiểu cách mỗi người học hoạt động — và cách bạn có thể đồng hành cùng học sinh ngay từ vị trí xuất phát.
Tiếp tục đọc để khám phá các phương pháp sẵn sàng áp dụng trong lớp học tương ứng với từng phong cách học tập trong 8 phong cách — hoặc tìm hiểu cách phần mềm giáo dục ViewSonic có thể hỗ trợ quá trình học tập ngay hôm nay!
Tuy nhiên, trước khi đi sâu vào từng phong cách học tập cụ thể, luôn có một câu hỏi thường xuyên được đặt ra — và đáng để chúng ta dừng lại suy ngẫm:
Phong Cách Học Tập Có Thực Sự Tồn Tại Không? Những Điều Giáo Viên Cần Biết
Chắc hẳn bạn đã từng nghe câu này: “Mỗi học sinh có một phong cách học tập riêng biệt.” Nhưng điều đó có thực sự đúng không?
Câu trả lời còn tùy thuộc vào bạn hỏi ai.
Một số chuyên gia cho rằng không có bằng chứng thuyết phục nào cho thấy việc điều chỉnh phương pháp giảng dạy theo sở thích học tập của học sinh sẽ cải thiện kết quả học tập. Trong khi đó, những người khác cho rằng vấn đề không nằm ở bằng chứng khoa học rõ ràng, mà là ở việc hiểu học sinh thích học như thế nào — và sử dụng hiểu biết đó để kết nối hiệu quả hơn với các em.
Vậy chúng ta nên đứng ở đâu trong vấn đề này? Một phương pháp phổ biến để hiểu cách học sinh tiếp thu kiến thức là mô hình VARK.
Bốn Phong Cách Cổ Điển: Mô Hình VARK của Neil Fleming
Được giới thiệu bởi Neil Fleming vào năm 1987, mô hình VARK phân chia sở thích học tập thành bốn kiểu dễ nhớ:
- Visual (Thị giác) – Những người học yêu thích sơ đồ, biểu đồ và hình ảnh.
- Auditory (Thính giác) – Những người học tiếp thu tốt nhất thông qua việc lắng nghe và thảo luận.
- Reading/Writing (Đọc/Viết) – Những người học tiếp thu hiệu quả thông qua việc đọc và viết.
- Kinesthetic (Vận động) – Những người học phát triển tốt nhất khi được thực hành, vận động hoặc chạm vào vật thể.
Nếu bạn tò mò muốn biết mình thuộc kiểu học tập nào, hãy thử bài tự đánh giá VARK — nhanh chóng và bất ngờ chính xác.
Vượt Ra Ngoài Mô Hình VARK
Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng ý rằng chỉ bốn kiểu học tập là đủ. Trên thực tế, nhà tâm lý học Scott Barry Kaufman đã chỉ ra trong một bài viết trên Scientific American năm 2018 rằng các nhà nghiên cứu đã đề xuất từ 3 đến 170 phong cách học tập khác nhau. Đó là một phổ rất rộng — và cũng là lời nhắc rằng không một mô hình nào có thể bao quát trọn vẹn trải nghiệm của tất cả người học.
Có lý do chính đáng để tin rằng việc học hiệu quả nhất đối với mọi người là khi họ có cơ hội được tiếp cận qua nhiều kênh giác quan khác nhau.
Scott Barry Kaufman
Một trong những lý thuyết thay thế thuyết phục nhất là Thuyết Đa Trí Tuệ của Howard Gardner. Được giới thiệu vào năm 1983 trong cuốn sách Frames of Mind, Gardner đã thách thức quan niệm rằng trí thông minh là một yếu tố duy nhất có thể đo lường được (như chỉ số IQ). Thay vào đó, ông cho rằng mỗi người chúng ta đều sở hữu một sự kết hợp độc đáo của 8 loại trí thông minh, và mỗi loại góp phần định hình cách chúng ta suy nghĩ, học tập và tương tác với thế giới xung quanh.
Vì Sao Phong Cách Học Tập Quan Trọng Trong Lớp Học
Ngay cả khi khoa học chưa đưa ra kết luận rõ ràng, vẫn có một điều chắc chắn: không phải tất cả học sinh đều học theo cùng một cách — và đó là điều xứng đáng để chúng ta quan tâm.
Việc đa dạng hóa phương pháp giảng dạy — nói chuyện, vẽ, xây dựng, viết — không chỉ đáp ứng sở thích học tập của học sinh mà còn giúp bài giảng luôn mới mẻ và thu hút. Sự đa dạng đó cũng rất quan trọng trong môi trường học trực tuyến. Những bài viết ngắn về học đồng bộ và không đồng bộ dưới đây sẽ cho thấy cách mà sở thích học tập vẫn ảnh hưởng đến mức độ tương tác, dù bạn đang giảng dạy trực tiếp hay thiết kế bài học tự học theo nhịp độ cá nhân.
Vậy nên, với một chút tò mò kết hợp cùng một chút hoài nghi hợp lý, hãy cùng khám phá kỹ hơn 8 phong cách học tập phổ biến nhất — và cách để áp dụng hiệu quả từng phong cách trong lớp học của bạn. Rất có thể, tất cả 8 phong cách học tập này đều đang hiện diện trong chính lớp học của bạn ngay lúc này.
8 Phong Cách Học Tập Mà Mọi Giáo Viên Nên Biết — Kèm Mẹo Ứng Dụng Thực Tiễn
Khám phá các phong cách học tập khác nhau không phải để đánh gía học sinh — mà là để mở rộng phương pháp giảng dạy của bạn, giúp bạn tiếp cận nhiều đối tượng học sinh hơn theo những cách thực sự hiệu quả. Chúng ta sẽ cùng phân tích từng phong cách học tập trong số 8 phong cách, làm rõ điểm đặc trưng của từng kiểu và chia sẻ các chiến lược thực tiễn mà bạn có thể áp dụng ngay lập tức.
Hãy xem đây như một nguồn cảm hứng, chứ không phải là một danh sách kiểm tra bắt buộc.
1. Phong Cách Học Tập Thị Giác (Không Gian): Dạy Học Qua Biểu Đồ, Màu Sắc và Hình Ảnh
Những người học theo phong cách thị giác – không gian là những học sinh sẽ với tay lấy bút đánh dấu ngay cả trước khi bạn nói “gạch dưới.” Những ý tưởng trừu tượng thường khó tiếp thu với họ nếu không được thể hiện dưới dạng hình ảnh. Sơ đồ, mã màu, dòng thời gian — tất cả những công cụ này giúp bài học trở nên dễ hiểu hơn. Hãy nghĩ đến một tiết học lịch sử: chẳng phải sẽ dễ nhớ hơn rất nhiều khi chuỗi sự kiện được trình bày bằng một dòng thời gian đơn giản, có mã màu và biểu tượng minh họa sao?
Vì vậy, khi một khái niệm chưa được học sinh tiếp thu, đừng chỉ cố gắng giải thích lại — hãy thử trình bày lại bằng hình ảnh.
Chiến Lược Hiệu Quả Nhất Dành Cho Người Học Thị Giác
- Tổ chức thông tin một cách trực quan: Sử dụng biểu đồ, đồ thị và infographic — myViewBoard là công cụ lý tưởng để làm phong phú bài giảng với nội dung đa phương tiện.
- Tăng cường sự hiểu bài: Sử dụng phép ẩn dụ trực quan để giúp các khái niệm trừu tượng trở nên dễ hiểu và gần gũi hơn. Sơ đồ tư duy và kể chuyện bằng hình ảnh cũng rất hiệu quả — phần mềm bảng trắng kỹ thuật số giúp việc cộng tác trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết.
- Hãy làm cho hình ảnh lớn, nổi bật và tương tác: Sử dụng màn hình tương tác để làm nổi bật sơ đồ, chú thích trực tiếp theo thời gian thực và giữ cho hình ảnh luôn ở vị trí trung tâm của bài giảng.
Công cụ trực quan không chỉ dành riêng cho người học theo phong cách thị giác — chúng còn là trợ thủ đắc lực cho học sinh đa ngôn ngữ, những em có xu hướng dựa vào hình ảnh trong khi đang phát triển kỹ năng ngôn ngữ.
Cần lưu ý
Một hình ảnh bắt mắt không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với sự hiểu biết sâu sắc. Quá nhiều yếu tố trang trí có thể làm mờ thông điệp, vì vậy hãy khuyến khích học sinh thiết kế đơn giản và có mục đích rõ ràng. Khi học sinh tạo ra hình ảnh trực quan, hãy yêu cầu các em giải thích suy nghĩ của mình — cách các em tổ chức và thể hiện ý tưởng thường nói lên nhiều điều hơn cả phần thiết kế bên ngoài.
2. Phong Cách Học Tập Thính Giác: Tăng Khả Năng Ghi Nhớ Thông Qua Âm Thanh và Ngôn Ngữ
Người học theo phong cách thính giác nhạy bén với âm điệu, nhịp điệu và cách diễn đạt — và thường có thể nhớ chính xác những gì đã được nói ra. Họ trở nên năng động hơn trong các cuộc thảo luận và đôi khi có thói quen ngân nga hoặc nói thầm khi đang làm việc. Việc đọc thầm hay viết một mình không phải lúc nào cũng hiệu quả với họ; họ cần được nghe thông tin — và thường là nói lại thành tiếng — để ghi nhớ thực sự.
Cách Dạy Hiệu Quả Cho Người Học Thính Giác
- Tận dụng âm thanh: Sử dụng hoạt động đọc to, sách nói (audiobooks) và podcast để làm cho nội dung sống động hơn. Phần mềm bảng trắng kỹ thuật số có tính năng chuyển văn bản thành giọng nói giúp nội dung viết trở nên dễ tiếp cận và thú vị hơn nhiều.
- Khuyến khích xử lý thông tin bằng lời nói: Tổ chức thảo luận nhóm, hỏi & đáp, và tranh luận có cấu trúc. Việc để học sinh nói ra suy nghĩ giúp các em củng cố sự rõ ràng và tự tin khi học tập.
- Hỗ trợ ghi nhớ bằng nhịp điệu: Giới thiệu vần điệu, bài hát hoặc khẩu hiệu lặp lại — đặc biệt hiệu quả với từ vựng và dữ kiện cần ghi nhớ.
- Khuyến khích học bằng giọng nói: Cho phép học sinh ghi âm ghi chú hoặc suy nghĩ cá nhân để nghe lại sau. Các nền tảng học tương tác như ClassSwift hỗ trợ phản hồi bằng âm thanh — rất phù hợp cho việc học ngôn ngữ và rèn luyện kỹ năng nói.
Những chiến lược này không chỉ hỗ trợ phòng cách học thính giác — mà còn làm phong phú thêm văn hóa lớp học. Thảo luận nhóm, giao tiếp hợp tác và các dự án âm thanh sáng tạo cũng mang lại lợi ích cho người học theo phong cách xã hội, đồng thời giúp học sinh đa ngôn ngữ rèn luyện ngôn ngữ học thuật một cách tự nhiên và hiệu quả.
Cần lưu ý
Đừng cho rằng mọi cuộc trò chuyện đều đồng nghĩa với việc đang học. Hãy tạo không gian cho những cuộc trao đổi có cấu trúc và mục tiêu rõ ràng — chứ không chỉ là trò chuyện linh tinh. Đồng thời, hãy chú ý đến những học sinh có vẻ như đang mất tập trung nhưng thực ra lại đang lắng nghe rất chăm chú. Một số người học thính giác tiếp thu tốt nhất khi vừa vẽ nghịch, di chuyển hoặc thậm chí không nhìn vào người đang nói.
3. Phong Cách Học Tập Vận Động (Thể Chất/Xúc Giác): Thu Hút Học Sinh Qua Các Hoạt Động Thực Hành
Đây là những học sinh thường gõ bút, cựa quậy trên ghế hoặc hỏi: “Khi nào thì mình được làm gì đó vậy?” Người học vận động không chỉ thích di chuyển — mà họ cần điều đó. Họ học tốt nhất thông qua hành động, nên nếu mọi thứ chỉ nằm trên giấy hoặc màn hình, các em dễ bị mất tập trung. Nhưng khi được vận động, mọi thứ trở nên rõ ràng hơn — giống như học sinh cuối cùng đã hiểu được phân số nhờ việc cắt và sắp xếp lại các mảnh giấy. Không chỉ đơn thuần là trực quan — mà là trải nghiệm bằng tay, và điều đó tạo nên sự khác biệt.
Mẹo Dạy Học Xúc Giác Dành Cho Người Học Vận Động
- Tạo cơ hội vận động: Sử dụng các thí nghiệm, đóng vai hoặc mô phỏng trong lớp học. Hãy nghĩ đến phòng thí nghiệm khoa học, tiểu phẩm hoặc tình huống thực tế giúp bài học trở nên sinh động. Kết hợp màn hình tương tác để học sinh có thể tương tác trực tiếp với nội dung bài học.
- Sử dụng vật liệu có thể chạm vào: Đồ dùng thao tác (manipulatives), mô hình, hoặc cả vật liệu thủ công đều giúp biến các khái niệm trừu tượng thành thứ cụ thể. Các công cụ như Tinkercad cũng cho phép học sinh xây dựng mô hình kỹ thuật số.
- Thêm vận động vào thói quen học tập: Luân phiên qua các trạm học tập, hoặc tổ chức hoạt động nhanh như “đứng lên nếu bạn đồng ý” để giữ mức năng lượng cao trong các buổi ôn tập.
- Hỗ trợ ghi chú thực hành: Cho phép học sinh vẽ, phác thảo hoặc xây dựng khi học. Dù là sử dụng myViewBoard, khối lắp ráp, hay mô hình giấy gấp, đôi tay hoạt động sẽ thúc đẩy tư duy chủ động.
Vận động không chỉ có lợi cho người học vận động — nó còn giúp phá vỡ lối học thụ động, tăng cường sự tập trung và có thể tạo nên sự khác biệt lớn đối với những học sinh gặp khó khăn với kiểu học “ngồi nghe” truyền thống.
Bạn đang tìm cách thực tiễn để lồng ghép vận động vào bài giảng? Dưới đây là những cách giúp lớp học của bạn trở nên năng động hơn.
Cần lưu ý
Đừng nhầm lẫn việc vận động với hành vi nghịch ngợm. Khi người học vận động hay ngọ nguậy, đổi chỗ ngồi, thường là các em đang cố gắng giữ sự tập trung. Đồng thời, hãy tránh xem vận động chỉ như một phần thưởng — vì nó thực sự là một phần thiết yếu giúp các em học tập và duy trì sự hứng thú trong lớp.
4. Phong Cách Học Tập Ngôn Ngữ (Ngôn Ngữ Học): Khai Thác Sức Mạnh Của Ngôn Từ
Người học theo phong cách ngôn ngữ yêu thích từ ngữ — dù là nói, viết hay biểu diễn. Họ là những nhà thơ, diễn giả tranh luận, người viết nhật ký và kể chuyện. Khác với người học thính giác tập trung vào nghe thông tin, người học ngôn ngữ phát triển mạnh khi sử dụng ngôn từ — xây dựng ý tưởng, lựa chọn từ ngữ và chơi với cách diễn đạt. Nói cách khác, họ thể hiện sự hiểu biết tốt nhất khi có thể viết ra hoặc nói thành lời.
Ý tưởng dạy học hàng đầu cho người học ngôn ngữ
Viết ra ý tưởng: Sổ nhật ký, bài viết cảm nhận, và các đề tài sáng tạo giúp học sinh xử lý ý tưởng qua việc viết. Các nền tảng như Storybird giúp việc chia sẻ tác phẩm viết trở nên vui nhộn và dễ dàng hơn.
- Chơi với từ ngữ: Thử các trò chơi từ vựng, chơi chữ hoặc thách thức. Một số ứng dụng bảng trắng tương tác còn cho phép tải về các trò chơi từ vựng có sẵn để làm việc với từ ngữ nhanh chóng và thú vị.
- Khuyến khích nói lên suy nghĩ: Động viên học sinh thuyết trình, tranh luận hoặc thể hiện bằng ngôn từ nói.
Khuyến khích biểu đạt bằng lời giúp phát triển kỹ năng giao tiếp cho tất cả người học — đồng thời tạo ra không gian để những người yêu thích ngôn từ có thể tỏa sáng.
Cần lưu ý
Đừng nhầm lẫn giữa học ngôn ngữ và học thính giác. Người học ngôn ngữ phát triển mạnh khi được thể hiện qua ngôn từ — chứ không chỉ đơn thuần là nghe. Hãy đảm bảo các em được nói hoặc viết ra ý tưởng, chứ không chỉ nghe người khác trình bày.
5. Phong Cách Học Tập Logic (Phân Tích/Toán Học): Phát Triển Kỹ Năng Giải Quyết Vấn Đề
Đây là những học sinh thường hay hỏi “tại sao?” — không phải để thử thách, mà vì các em cần mọi thứ phải hợp lý và có lý giải rõ ràng. Các em phát triển tốt khi có cấu trúc, mô hình và mối quan hệ rõ ràng giữa nguyên nhân và kết quả. Những khái niệm trừu tượng không phải lúc nào cũng được các em tiếp thu ngay lập tức. Ví dụ, trong toán học, đại số có thể khiến các em cảm thấy rời rạc, nhưng khi áp dụng những nguyên tắc đó vào vật lý — dùng công thức để giải thích cách thế giới vận hành — thì mọi thứ bỗng trở nên rõ ràng và dễ hiểu hơn.
Kỹ thuật học tập hiệu quả cho người học theo phong cách logic
- Tạo chuỗi logic “Nếu-Thì”: Sử dụng các câu như “Nếu X xảy ra, thì Y sẽ xảy ra” để khám phá mối quan hệ nguyên nhân và kết quả — rất phù hợp để phân tích các thí nghiệm khoa học, các bước ngoặt lịch sử hoặc quyết định của nhân vật.
- Phân loại và giải thích: Nhóm các khái niệm, dữ liệu hoặc nhân vật vào các loại và giải thích lý do đằng sau từng lựa chọn.
- Điều tra bí ẩn: Đưa ra một tình huống có các manh mối cần giải mã. Dù đó là lỗi khoa học, bước ngoặt lịch sử hay động cơ bí mật của một nhân vật, hãy để học sinh sử dụng bằng chứng và suy luận để tìm ra câu trả lời.
Các nhiệm vụ mang tính logic giúp tất cả học sinh rèn luyện tư duy — đồng thời mang đến một phương pháp học tập ổn định, tập trung, rất phù hợp với những em yêu thích sự trật tự và hệ thống.
Cần lưu ý
Những người học này có thể bị lạc trong chi tiết. Nếu các em quá chú trọng vào từng phần nhỏ, hãy giúp các em lùi lại và nhìn nhận tổng quan. Không phải mọi thứ đều có công thức hoàn hảo — và điều đó hoàn toàn bình thường.
6. Phong Cách Học Tập Giao Tiếp (Xã Hội): Giúp Học Sinh Phát Triển Qua Hợp Tác
Người học xã hội phát triển mạnh qua sự tương tác. Các em xử lý ý tưởng bằng cách nói ra — thông qua thảo luận, nhận xét từ bạn bè hoặc làm việc nhóm. Bạn sẽ thường thấy các em nghĩ to tiếng, làm rõ ý tưởng khi nói chuyện. Mặc dù có thể làm việc độc lập trong thời gian ngắn, nhưng các em hứng thú và tập trung nhất khi làm việc cùng người khác.
Hãy nghĩ đến một học sinh gặp khó khăn với một khái niệm khoa học mới cho đến khi em ấy giải thích nó cho bạn học cùng. Bằng cách diễn đạt ý tưởng thành lời, em đã làm rõ hơn cho chính mình.
Hoạt động hấp dẫn cho người học theo phong cách xã hội
- Hợp tác có mục đích: Các dự án nhóm nhỏ, nhiệm vụ theo cặp và viết nhóm đều rất hiệu quả — đặc biệt khi sử dụng các công cụ hợp tác trực tuyến như Google Docs và Microsoft Word.
- Giữ sự biểu đạt: Các hoạt động tranh luận, mô phỏng hoặc diễn kịch giúp các em học thông qua hành động. Bảng trắng kỹ thuật số rất hữu ích để cùng nhau xây dựng ý tưởng.
- Khuyến khích vai trò lãnh đạo: Hãy để các em dẫn dắt các hoạt động khởi động, nhóm thảo luận nhỏ hoặc các bài học ngắn. Điều này giúp xây dựng sự tự tin và kỹ năng giao tiếp.
Cần lưu ý
Những người học này đôi khi có thể vô tình chiếm ưu thế trong nhóm, vì vậy để giữ sự cân bằng, hãy phân công vai trò luân phiên, đặt ra kỳ vọng rõ ràng và dành thời gian cho từng cá nhân suy ngẫm riêng.
7. Phong Cách Học Tập Tự Chủ (Cá Nhân): Hỗ Trợ Việc Học và Suy Ngẫm Một Mình
Đây là những người suy nghĩ sâu sắc — những em có thể không nói nhiều nhưng thường đưa ra những suy ngẫm rất sâu sắc. Làm việc nhóm và lớp học ồn ào có thể khiến các em cảm thấy quá tải, nhưng khi được tự chủ, có thời gian yên tĩnh và lựa chọn ý nghĩa, các em sẽ tỏa sáng. Các em không phải là người thờ ơ hay nhút nhát — mà chỉ cần không gian để suy nghĩ.
Phương pháp dạy học cho người học tự chủ (cá nhân)
- Bắt đầu với các nhiệm vụ cá nhân, làm một mình: Khởi đầu bài học bằng việc viết nhật ký, đọc sách hoặc đặt mục tiêu cá nhân để giúp các em ổn định tinh thần và tập trung. Các ứng dụng như Notion, Google Keep và OneNote rất hữu ích để tổ chức ý tưởng.
- Tích hợp thời gian suy ngẫm định kỳ: Thêm vào các hoạt động nêu lên suy nghĩ cá nhân hoặc các bài tự đánh giá đơn giản để khuyến khích sự suy ngẫm mà không cần thảo luận nhóm.
- Cung cấp lựa chọn dự án linh hoạt: Cho phép học sinh chọn cách thể hiện những gì đã học — qua viết, hình ảnh hoặc các định dạng sáng tạo khác.
Thời gian yên tĩnh mang lại lợi ích cho tất cả mọi người — nhưng với những người học tự chủ, nó là điều thiết yếu. Tạo không gian cho suy nghĩ độc lập giúp xây dựng sự tự tin, tư duy phản biện và tinh thần chủ động.
Cần lưu ý
Đừng nhầm lẫn sự yên lặng của các em với việc thiếu hứng thú. Người học tự chủ thường rất tập trung — chỉ là không thể hiện ra bên ngoài. Hãy cho các em không gian, và bạn sẽ bất ngờ với chiều sâu mà các em thể hiện.
8. Phong cách học tập Thiên nhiên (Naturalistic): Đưa thiên nhiên vào quá trình học tập
Người học theo phong cách Thiên nhiên thực sự bừng sáng khi bài học có sự liên kết với thế giới xung quanh. Họ là những người quan sát tinh tế, tò mò và bị cuốn hút bởi các mô hình, hệ thống trong thế giới tự nhiên. Những nội dung trừu tượng có thể khiến họ khó tiếp thu, nhưng chỉ cần cho họ cơ hội nhìn thấy kiến thức được áp dụng vào thực tế, họ sẽ hoàn toàn đắm mình trong việc học.
Vậy làm thế nào để chúng ta mang thế giới bên ngoài vào lớp học — ngay cả khi chúng ta đang bị giới hạn trong không gian bên trong?
Ý tưởng dựa trên thiên nhiên dành cho người học theo phong cách tự nhiên (Naturalistic Learners)
- Kết nối bài học với môi trường: Sử dụng dữ liệu thời tiết địa phương, vòng đời của thực vật, hoặc các dự án về phát triển bền vững. Các công cụ số như Google Earth là lựa chọn tuyệt vời để đưa thiên nhiên vào lớp học.
- Hoạt động ngoài trời (nếu có thể): Một buổi đi dạo ngắn, sưu tầm lá cây hoặc vẽ ký họa có thể khơi gợi sự tò mò. Nếu không thể ra ngoài, hãy sử dụng các công cụ trình chiếu với video tích hợp để “mang thế giới bên ngoài vào bên trong”.
- Tư duy theo hệ thống: Dù là mạng lưới thức ăn hay vòng tuần hoàn nước, người học theo phong cách tự nhiên thường hứng thú khi thấy sự kết nối giữa mọi thứ. Hãy sử dụng các phép ẩn dụ như sự phát triển, cân bằng, hoặc các chu kỳ để giúp các khái niệm trừu tượng trở nên dễ hiểu hơn.
Việc đưa thiên nhiên vào lớp học không chỉ giúp tăng sự liên kết và tò mò cho tất cả học sinh mà còn hỗ trợ khả năng quan sát, chánh niệm và hiểu sâu hơn về các hệ thống trong nhiều môn học. (Bí mật—nếu bạn đang tìm thêm ý tưởng, hãy tham khảo các mẹo thiết kế lớp học lấy cảm hứng từ thiên nhiên nhé!)
Cần lưu ý
Đừng xem phong cách học tập này như một yếu tố phụ hoặc “bổ sung thêm”. Ngay cả trong những môn học không liên quan đến khoa học, người học theo phong cách tự nhiên vẫn có thể phát triển mạnh mẽ thông qua các phép ẩn dụ liên quan đến thiên nhiên, việc thu thập dữ liệu, và tư duy theo hệ thống.
Tổng kết
Bạn có thể nhận ra 8 phong cách học tập này ở học sinh của mình — hoặc thậm chí là ở chính bản thân bạn — nhưng cuối cùng, điều quan trọng không phải là dán nhãn. Mà là giữ cho mình luôn cởi mở với nhiều cách thức học tập khác nhau. Hầu hết người học là sự pha trộn của nhiều phong cách, chứ không hoàn toàn phù hợp với một phương pháp duy nhất (trong số hơn 170 lý thuyết ngoài kia!). Và ngay cả khi mỗi học sinh chỉ phù hợp với một phong cách, bạn vẫn sẽ phải quản lý nhiều sở thích học tập khác nhau trong cùng một lớp học. Đó là lý do vì sao Howard Gardner từng nói rằng bất cứ điều gì bạn thực sự hiểu rõ, “bạn đều có thể mô tả và truyền đạt nó… theo nhiều cách khác nhau.”
Khi bạn giữ được tư duy đó — đặc biệt là với những học sinh đang gặp khó khăn trong việc học hoặc hành vi — bạn sẽ mở ra nhiều cánh cửa hơn để kết nối, hỗ trợ và phát triển. Vậy nên cứ mạnh dạn thử nghiệm. Hãy thử một hoặc hai phương pháp mới trong tuần này. Bạn sẽ không bao giờ biết trước điều gì sẽ tạo nên sự thay đổi — hoặc ai sẽ tỏa sáng nhờ vào điều đó.
Nếu bạn đang tìm thêm ý tưởng để phù hợp với các phong cách học tập khác nhau của học sinh, hãy khám phá các mẹo của chúng tôi về ý tưởng thuyết trình tương tác. Hoặc, tại sao không tìm hiểu cách xây dựng một lớp học phù hợp với những người học đa dạng?